Geolokalizacja jest jednym z najtrudniejszych operacyjnie wymagań EUDR. Firmy muszą znać dokładne współrzędne geograficzne wszystkich działek, na których wyprodukowano surowce objęte rozporządzeniem. Dla wielu firm – szczególnie tych z rozległymi i wieloszczeblowymi łańcuchami dostaw – to ogromne wyzwanie logistyczne i organizacyjne.
Czym jest geolokalizacja działek w EUDR?
Geolokalizacja to obowiązek dostarczenia współrzędnych GPS działek produkcyjnych dla każdej partii surowca objętego EUDR. Wymagania są zróżnicowane w zależności od wielkości działki:
- dla działek do 4 hektarów: wymagany co najmniej jeden punkt GPS (szerokość i długość geograficzna),
- dla działek powyżej 4 hektarów: wymagany poligon – seria punktów GPS opisujących obrys działki.
Dane muszą dotyczyć konkretnych działek produkcyjnych – nie adresów firm, magazynów ani portów przeładunkowych. To oznacza, że firma musi pozyskać te dane od swoich dostawców, a w przypadku wielopoziomowego łańcucha dostaw — od dostawców dostawców.
Jak zbierać dane geolokalizacyjne od dostawców?
Zbieranie danych geolokalizacyjnych od dostawców to proces, który wymaga wdrożenia systemu. Chaotyczne wysyłanie maili z prośbą o GPS nie zadziała przy setce czy tysiącu dostawców.
Krok 1: Identyfikacja dostawców i produktów objętych EUDR
Zanim zaczniesz zbierać dane, ustal które produkty w Twoim portfelu zakupowym są objęte EUDR i od których dostawców pochodzą. Nie każdy produkt zawierający papier czy kakao musi być objęty EUDR — ważny jest kraj produkcji i ścieżka łańcucha dostaw.
Krok 2: Opracowanie formularzy i checklisty dla dostawców
Przygotuj proste formularze do zbierania danych: nazwa produktu, kod CN, kraj i region produkcji, współrzędne działki lub poligon. Checklisty dla dostawców powinny być napisane prosto — pamiętaj, że Twoi dostawcy mogą być farmerami lub małymi podmiotami, dla których EUDR jest nowym pojęciem.
Krok 3: Weryfikacja zebranych danych
Zebrane dane geolokalizacyjne muszą być zweryfikowane pod kątem rzeczywistego ryzyka wylesiania. Do weryfikacji stosuje się narzędzia do monitorowania satelitarnego, które pozwalają sprawdzić, czy na danej działce doszło do wylesiania po 31 grudnia 2020 r.
Krok 4: Klauzule umowne z dostawcami
W umowach z dostawcami warto uwzględnić klauzule EUDR — zobowiązanie do dostarczania danych geolokalizacyjnych, oświadczenia o zgodności z EUDR i aktualizacji danych przy zmianie działek produkcyjnych.
Narzędzia do geolokalizacji EUDR — co wybrać?
Na rynku dostępne są platformy IT dedykowane zbieraniu i weryfikacji danych EUDR. Kluczowe funkcje to: zarządzanie danymi od dostawców, sprawdzanie danych geolokalizacyjnych przez API, integracja z danymi satelitarnymi i generowanie raportów oceny ryzyka. Dobór narzędzia zależy od skali działalności i złożoności łańcucha dostaw.
Czym jest system TRACES-NT i jak złożyć oświadczenie DDS?
TRACES-NT (Trade Control and Expert System New Technology) to oficjalny system Komisji Europejskiej do składania oświadczeń DDS (Due Diligence Statement) wymaganych przez EUDR. Każdy operator, który wprowadza produkty objęte EUDR na rynek UE, musi zarejestrować się w systemie i złożyć oświadczenie DDS przed każdą partią.
Obsługa TRACES-NT wymaga:
- rejestracji firmy w systemie TRACES-NT,
- przygotowania danych do oświadczenia DDS: opis produktu, ilość, kraj produkcji, geolokalizacja, wynik oceny ryzyka,
- złożenia oświadczenia DDS i uzyskania numeru referencyjnego,
- przechowywania dokumentacji uzupełniającej (raporty oceny ryzyka, dane od dostawców).
FAQ — geolokalizacja i TRACES-NT w EUDR
Czy EUDR dotyczy tylko firm importujących drewno?
Co to jest geolokalizacja działki produkcyjnej w EUDR?
Geolokalizacja to współrzędne GPS (szerokość i długość geograficzna) działki, na której wyprodukowano surowiec objęty EUDR. Dla działek powyżej 4 hektarów wymagany jest poligon — obrys całej działki.
Jak uzyskać geolokalizację od zagranicznych dostawców?
Dostawcy muszą dostarczyć dane geolokalizacyjne jako część dokumentacji wymaganej przez EUDR. Warto uwzględnić ten obowiązek w umowach handlowych i przygotować proste formularze, które ułatwią zebranie danych. Jeśli dostawca nie jest w stanie dostarczyć geolokalizacji, stanowi to ryzyko dla zgodności z EUDR.
Czy muszę używać TRACES-NT jeśli jestem polskim importerem?
Tak — TRACES-NT jest obowiązkowym systemem dla wszystkich operatorów wprowadzających produkty objęte EUDR na rynek UE, niezależnie od kraju siedziby firmy.
Jak monitoring satelitarny pomaga w weryfikacji EUDR?
Narzędzia monitoringu satelitarnego pozwalają sprawdzić, czy na danej działce — na podstawie jej geolokalizacji — doszło do wylesiania po 31 grudnia 2020 r. To kluczowy element oceny ryzyka wymaganego przez EUDR.
